Last Update: 09 January, 2012
برگی از تاریخ جنوب

اساس استقلال ایران، حفظ و نگهداشت تنگه هرمز است

ΝΕ

■ جواب مقاله « ایران زندگانی ساحلی می‌خواهد » ـ [شماره 5 ]

برگی از تاریخ جنوب ایران ← شماره صفحات حقیقی 10 و 11 و 12

شنبه 15 سپتامبر 1924 مطابق با 25 شهریور 1303 شماره 11 صفحه 13 ^ [حبل المتین]

[ پیرو ایران زندگانی ساحلی می‌خواهد ]

« مدیر حبل المتین؛ در شماره 5 جریده محترم، شرحی تحت عنوان «معاونین ساحلی حبل المتین توجه نمائید» مرقوم بود و ضمنا از معاونت خیالی Α در اصلاح سواحل و کشتیرانی و غیره استمداد نموده بودید.
نقشه سواحل خلیج فارس و وضعیت آن پیش جنابعالی از همه کس بهتر معلوم است.
هیچ فراموش نمیکنم که در ابتدای جنگ بین الملل Β که هنوز روزنامه [حبل المتین] دایر بود نمیدانم در کدام شماره [بود] که شرح مبسوطی راجع به اهمیت خلیج فارس و مخصوصا تنگه هرمز مرقوم شده بود.

بالاخره تنگه هرمز را از حیث اهمیت برای ایران، کمتر از درّه دانیال Γ برای ترکی [ترکیه] نمیدانستید. با اینکه یکی از اساس خیلی بزرگ استقلال ایران، حفظ و نگاهداری این تنگه میباشد، به اندازه‌ای دولت ایران نسبت به سواحل خلیج و این قسمت مملکت، بی علاقگی بخرج داده که برخی خیال میکنند که اصلاً دولت ایران این قسمت را مالک نیست یا اینکه فراموش کرده است.
وضعیت جغرافیائی این تنگه و جزایر اطراف آن به اندازه‌ای قشنگ است که نمیتوان شُکر کرد؛ ولی افسوس، به همان اندازه که دست طبیعت بما همراهی نموده، همان اندازه هم ما در نگاهداری آن غفلت ورزیده‌ایم...

آقای مدیر؛ گذشته از مراتب جغرافیائی، معادن مهمی در جزائر و سواحل اینجا موجود است که اگر چنانچه دولت عایدات آنرا چندی اختصاص به صرف تعمیرات این نقاط بنماید، مُستغنی از این میشود که برای تعمیرات سواحل خود، مُحتاج به یک قرضه Δ بزرگی بشود:

1 ـ جزیره هرمز که در دهنه تنگه واقع شده، دارای یک معدن عمده است که مصرف آن برای تقریبا تمام دنیا منحصر است. برای استخراج این معدن (چنانچه فعلاً امتیاز آنرا، دولت به امین ‏التجار داده است) مخارج خیلی جزئی و بطور آسانی میسر است ولی افسوس که دولت نفهمیده [ندانسته] این امتیاز را به دیگری محول نموده، یعنی امتیاز کننده در سال 18,000 تومان مخارج ، و 100,000 تومان سود میبرد...
خوب بود این معدن را، دولت خود استفاده مینمود و منافع آن که در سال (اگر جزئی توجهی شود) سیصد الی چهارصد هزار تومان عایدات خالص [است] تحصیل میتوان نمود. یعنی دولت میبایست جدیت نموده ، مشتری های عمده پیدا کرده ، عده عمله Ε را بیش، [و] به این اصول عایدات را زیادتر نماید. معدن مذکور (گِلَت) Ζ و اوّل گِلَتِ معروف دنیا است.

2 ـ جزیره هنجام [هنگام] که امروزه انبار جهازات Η انگلستان است و ایستگاه بزرگ جهازات بحری انگلیس در خلیج فارس و دارای تلگراف بیسیم میباشد، دارای معدن نمک میباشد که امتیاز آنهم به آقا میرزا حسینعلی کازرونی، تاجر بوشهری داده شده است و ایشان بین سه نفر مشترک تقسیم نموده‌اند و یک مبلغ جزئی عاید دولت میشود و دولتِ ما متأسفانه در این جزیره هیچ قسم اقتدار ندارد.
با وجودی که شرمم میآید عرض کنم (قلم شکسته باد) میتوان گفت این جزیره مجزا از ایران است. اگر دولت توجهی نکند کم کم به سرنوشت جزیره بحرین دچار خواهد شد زیرا شیخ عربی هم که در یک قسمت هنجام [هنگام] هست، با دسیسه دیگران (که همیشه این اخلاق لوش [لوث] شعار خود کرده و چشم محبت و دوستی از ایرانیها دارد) نمیگذارَد که دولت حتی یک اطاق سه زرعی برای اقامتگاه مدیر گمرک بنا نماید ...

3 ـ جزیره قشم هم دارای معدن نفط [نفت] میباشد که متأسفانه امتیازش از دست ما خارج و منافع آن نسیب [نصیب] دیگران است.

4 ـ بندر خمیر دارای معدن گوگرد معروف و استخراجَش خیلی آسان و کم خرج است.

5 ـ بندر میناب، صادرات خرما، لیمو و انبه^اش زیاد و به اندک توجهی ممکن است تالی Θ بصره شود.

دولت ایران چنانچه بخواهد دارای بحریهٌ [نیروی دریایی] قابل شود:
اول ـ باید تمام مایحتاج خود را در خلیج تهیه نماید و جهازاتی هم که بنا مینماید باید توسط نفظ [نفت سیاه / مازوت] کار کند نه زغال سنگ.
دوم ـ باید اقلاً دارای یک رشته خط آهن از شمال به جنوب باشد که چوبهای لازمه را از جنگلهای مختلف ایران تهیه نماید.
سوم ـ باید در بوشهر و جزیرهٌ خارک که نزدیک بوشهر است، و در جزیره قشم که مناسبت دارد، داکهای بزرگی برای کشتی^سازی تهیه نمایند.
چارم ـ عمله^جات [کارکنان] کشتی^سازی باید از اهالی بنادر، مخصوصاً از اهالی بوشهر و خارک اختصاص دهد که برای دریانوردی در خلیج، درجه اول را دارند. مدرسه بحری [آموزشگاه دریانوردی] را باید در بوشهر بنا نمایند...
پنجم ـ عایدات معادن و مالیات جنوب را اختصاص دهد برای تعمیر سواحل و قلاع آن...
ششم ـ مأمورین دولت که به این صفحات اعزام میشوند باید جنبه سیاسی آنها بیش از جنبه پول جمع کنی ایشان باشد و نباید حکومت بنادر جنوب را کمتر از حکومت آذربایجان قرار دهند.
هفتم ـ کارخانه‌جات لازمه بحریه باید قسمت عمده آن در بوشهر باشد که برای موقع خطر از همه جا امن^تر بماند.
هشتم ـ برای ذخائر موجود و حاضر باید دو جزیره هنجام و خارک اختصاص داده شود. البته وقتی دولت، حاضر به آبادانی این نقاط گردید، اصلاحات زیادتری هست که موقع عمل باید پیش^بینی شوند.

به عقیده من، دولت باید سواحل جنوبی خود را بیش از داخله و حتی تهران اهمیت دهد زیرا اگر این سرحدّات در دست نباشند، دولت محصور خواهد شد.
قدر این سواحل را ما نمیدانیم، باید از دولت افغانستان پرسید که برای داشتن حتی یک بندر بسیار کوچک مُنتهای آرزوی اوست... افسوس که ایرانی در خواب است ... »

« یکنفر از بندر عباس »

Њ پانویس

Α در اینجا منظور از (معاونت خیالی) همكاری فكری است؛ ولی منظور اصلی نشریه، همکاری داوطلبانه بود.
Β جنگ اول جهانی 1914 ـ 1918
Γ احتمالاً منظور از (درّه دانیال)، تنگه داردانِل در شمال غربی تركيه (بین دریای مرمره و اژه) است.
Δ قرضهٌ بزرگ = وام کلان.
Ε عمله (در اصطلاح آن روزگار) = (كارگر متخصص)؛ و (عمله جات = کارگران متخصص).
Ζ مقصود از (گِلَت)، (در زبان هرمزگان) گِلَك gelak يعنی خاك سرخ يا خاك اكسيد آهن است.
Η (جهاز) در زبان مردم جنوب، بمعنی كشتی بزرگ است.
Θ تالی = [(دوقلو / مثل / مانند) / (حیوانی که دوقلو بزاید) / (سیبی که از وسط نصف شده باشد)].

ш اشکالات انشایی متون حبل المتین اصلاح نشده‌اند. / ما بمنظور مراعات امانت داری و همچنین انتقال احساس زمان و مکان، عمداً انشاء متون را اصلاح نکرده‌ایم؛ بجای آن، توضیحات لازم را در پانویس و حواشی افزوده‌ایم.

■ فهرست عناوین کتاب :

0 ـ عنوان کتاب / جواز و پیشگفتار.

1 ـ معرفی هفته نامه حبل المتین از مندرجات خودش.

2 ـ ایرانیان در آرزوی داشتن نیروی دریایی.

3 ـ «ایران زندگانی ساحلی می‌خواهد».

4 ـ نا امنی در بندرعباس و لارستان.

5 ـ جواب مقاله « ایران زندگانی ساحلی می‌خواهد».

6 ـ نظری به ادارهٌ قشونی بندر لنگه.

7 ـ لارستان و درخواست تاسیس تلگرافخانه.

8 ـ پیرو مقالهٌ «ایران زندگانی ساحلی می‌خواهد».

9 ـ تأسیس مدرسهٌ دخترانه در بوشهر.

10 ـ جزیرهٌ هنگام در تعاقب بحرین.

11 ـ اوضاع پُست خلیج فارس.

12 ـ بستک و صولت الملک.

13 ـ از میناب می‌نویسند (گزارش اول).

14 ـ خوزستان و کمپانی بریتیش پترولیوم.

15 ـ افتضاح سالارنظام (حاکم ‏بندرعباس).

16 ـ پُست و تلگراف بندر جاسک.

17 ـ اعلامیه حکومت نظامی میناب.

18 ـ پیرو مقاله «ایران زندگانی ساحلی می‌خواهد».

19 ـ نا امنی در حومه بوشهر.

20 ـ باز هم دادخواهی مردم بستک.

21 ـ از میناب می‌نویسند (گزارش دوم).

22 ـ ورود نخستین ناو جنگی ایرانی به بندرعباس و خلیج فارس.

23 ـ باز هم شکایت از جهانگیره.

24 ـ دفاع تجار بستکی مقیم بمبئی از صولت الملک بستکی.

25 ـ جواب حبل المتین به دفاعیه تجار بستکی.

26 ـ گمرک بندرعباس.

27 ـ تاسیس شهرداری در آبادان.

28 ـ پیرو مقاله «ایران زندگانی ساحلی می‌خواهد».

29 ـ پیرو خبر افتضاح سالار نظام (حاکم بندرعباس).

30 ـ پیرو خبر افتضاح سالار نظام (حاکم بندرعباس).

31 ـ پیرو خبر افتضاح سالار نظام (حاکم بندرعباس).

32 ـ قریه شمیل اجاره داده می‌شود

33 ـ اظهار نظر حبل المتین راجع به اجاره قریه شمیل.

34 ـ بندرلنگه و ماجرایی دیگر.

35 ـ اعلامیه رئیس قشون بندر جاسک.

36 ـ بندر دیلم و مسئله قاچاق.

37 ـ وضعیت تنها مدرسه بندرعباس.

38 ـ اظهار رضایت اهالی میناب از حکومت میناب.

39 ـ اثبات مظالم ضابط قریه (زیارت) برازجان.

^ ^^ متن التزام نامه ضابط قریه زیارت برازجان.

40 ـ انتقال دادگستری شوشتر به اهواز.

41 ـ نارضایتی مردم شوشتر از انتقال دادگستری به اهواز.

42 ـ تنگدستی شهرداری بوشهر بواسطه اجحاف اداره دارایی این شهر.

43 ـ پیرو تظلمات اهالی جهانگیره (بستک).

44 ـ بازهم شکایت اهالی روستای زیارت برازجان از ضرغام السلطنه.

45 ـ بخشنامه تبدیل نامهای سالهای ترکی به فارسی.

46 ـ نابسامانی در واردات بنادر خوزستان.

47 ـ استقرار دادگستری در اهواز.

48 ـ تغییر رئیس اداره پُست اهواز.

49 ـ تشکیل انجمن شهر اهواز.

50 ـ رکود در فعالیت دادگستری اهواز.

51 ـ کسب تکلیف رئیس محکمه قضایی از رئیس دادگستری اهواز.

52 ـ جواب رئیس عدليه خوزستان به رئیس محکمه بدایت اهواز.

53 ـ دادخواهی متظلمین دادگستری اهواز از مرکز.

54 ـ تعقیب دادخواهی متظلمین اهواز از مرکز.

55 ـ باز هم تعقیب دادخواهی متظلمین اهواز از مرکز.

56 ـ یک گزارش از بندر جاسک.

57 ـ باز هم دادخواهی مردم مظلوم جهانگیره (بستک).

58 ـ حمایت حبل المتین از دادخواهان جهانگیره (بستک).

59 ـ آبادان و مسئله نان.

60 ـ کمپانی نفت انگلیس و فروش زمینهای آبادان.

61 ـ افتتاح نخستین مدرسه دخترانه در بندر بوشهر.

62 ـ دفاع از مدیر هندی مدرسه ملی بندر لنگه.

63 ـ فارس می‌سوزد (نامه سید علا الدین مورخ لاری) به حبل المتین.

64 ـ پیرو تظلمات اهالی جهانگیره (بستک).

65 ـ دفاع یکنفر بوشهری از اهالی مظلوم جهانگیره (بستک).

66 ـ دو خبر از بندر لنگه.

67 ـ آبادان و پلیس شرکت نفت.

68 ـ گزارشی از شادگان.

69 ـ تحویل و تحول در اداره پُست بندر چابهار.

70 ـ خرده گیری از گزارش شماره 46 بنادر خوزستان.

71 ـ بندر بوشهر و پُست هوایی.

72 ـ راجع به گزارش شماره 32 قریه شمیل.

73 ـ تصویب تاریخ رسمی فارسی.

74 ـ از این تاریخ کلیه القاب لغو میگردد!

75 ـ روزنه امیدی برای بازگشت بحرین.

76 ـ علت انحطاط و ویرانی بندر لنگه.

77 ـ گزارشی از وقایع آبادان.

78 ـ بازهم انتقاد از وضعیت مدرسه بندرعباس.

79 ـ پیرو تظلمات اهالی زیارت برازجان.

80 ـ مدرسه دولتی میناب فقط پنج شاگرد دارد!

81 ـ بازهم راجع به وضعیت تلگرافخانه جزیره هنگام.

82 ـ قدردانی از حکومت میناب.

83 ـ باز هم درباره نظامیان میناب.

84 ـ لارستان و جهانگیره باید از شیراز مجزا شوند!

85 ـ چند خبر از میناب.

86 ـ بندرلنگه رو به هلاکت است.

87 ـ جشن نوروزی در شوشتر.

88 ـ میناب نماینده مستقل می‌خواهد!

89 ـ قدردانی از رئیس اداره پُست شوشتر.

90 ـ ورود اعضاء کمیسیون وزارت دارایی به خوزستان.

91 ـ رعایت نزاکت، بحرین را از ما دور می‌کند.

92 ـ ورود هرمز به بوشهر!

93 ـ دولت ایران مراکز پُست و تلگراف جنوب را قبضه می‌کند.

94 ـ تاسیس نخستین مدرسه در آبادان.

95 ـ تلگراف اهالی میناب به تهران.

96 ـ چابهار و جنگ سرداران بلوچ.

97 ـ قتل در جزیره هنگام.

98 ـ بخشنامه ورود قند و شکر و چای از بنادر اهواز، محمره و بوشهر.

99 ـ مسجد سلیمان و قربانیان کمپانی نفت انگلیس.

100 ـ تیرباران ابراهیم ‏خان در بندرعباس.

^ ^^ چند خبر از خوزستان:

101 ـ ورود امیر لشکر جنوب به اهواز.

102 ـ ورود نخستین رئیس آموزش و پرورش به اهواز.

103 ـ افتتاح اداره پُست مسجد سلیمان.

104 ـ مالیات نخیلات خوزستان.

105 ـ شکایت از شهرداری اهواز.

106 ـ افتتاح جاده اهواز به تهران از طریق لرستان.

107 ـ حریق در اهواز.

108 ـ مجازات عجیب!

^^^^^^^ فهرست اسامی (حرف الف).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حرف ب).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف پ / ت).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف ث / ج / چ / ح).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف خ / د).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف ر / ز / س).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حرف ش).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف ص / ض / ط / ع).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف ف / ق / ک).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف گ / ل / م).

^^^^^^^ فهرست اسامی (حروف ن / و / هـ ).

Π ^ دیدگاه ها

دیدگاهی درباره موضوع این صفحه ارسال نشده است

Π ^ ارسال دیدگاه

Њ سایر مطالب :

◄ حرف اول و آخر :

← اگر قانون جنگل پسندیده نیست، پس باید آدم باشیم.

← درستکاری از لوازم خوشبختی بشر است.

← همه خروسهای جهان، مانند یکدیگر بانگ می‌کنند.

← قومی که بشر است، طبعاً واجد حقوق بشر است.

← ...

◄ بخش گفت و شنود :

← آندرلاین را چطور بنویسم؟

← آیا زبان کوردی لهجه‌ای از فارسی است؟

← معنای واژه قناد چیست؟

← چینود پل چیست و به چه معنا است؟

← سكس به جه معنا است و ریشه آن از کجاست؟

← خورگو در لغت فارسي به معني چیست؟

← چند یعنی چه، و پسوند اند به چه معنا است؟

← معنی واژه ارتش چیست و آیا ارتش درست است یا آرتش؟

← معنای نام برنطین چیست؟

← نکوهش یعنی چه و مفهوم نکوهش کردن چیست؟

← ...

◄ بخش تاریخ و زبان (کتابخانه) :

← مطالعه کتاب (برگی از تاریخ جنوب ایران).

← مقاله کوتاهی در مورد تعریف کلی و شناخت زبان آذری.

← مقاله کوتاهی در مورد تعریف کلی و شناخت زبان بلوچی.

← مقاله کوتاهی در مورد تعریف کلی و شناخت زبان کوردی.

← مقاله کوتاهی در مورد تعریف کلی و شناخت زبان لارستان.

← مقاله کوتاهی در مورد تعریف کلی و شناخت زبان هرمزگان.

← ...

◄ بخش گفتارهای پراکنده :

← هزار راه نرفته.

← اندرزهای پیشینیان.

← سرما خوردگی، رزمایش بدن است.

← شباهت تلویزیونهای ماهواره‌ای با مگس.

← کار ما چیزی جز آب در هاون کوفتن نیست.

← هلاکوخان مغول چگونه بنی عباس را ساقط کرد؟

← دستور زبان بشر.

← چگونگی پیدایش عدد نویسی در میان آریایی ها.

← نقدی بر داستان موش و گربه عبید زاکانی.

← ...

◄ بخش حجاب :

← مفهوم حجاب و زیرساخت آن.

← نگاهی به فلسفه جبر و اختیار.

← بشر موجودی اجتماعی است.

← ادامه مبحث جبر و اختیار.

← تعریف حجاب نه از دیدگاه دین.

← دیکتاتوری با لبخند و خوشباش.

← حجاب یک موضوع اجتماعی است.

← معنا و مفهوم کلمه حجاب.

← هنجار و ناهنجار یعنی چه؟

← مردان قطبی و مردان غیر قطبی.

← ...

◄ بخش کپی رایت و کپی لفت :

← کپی رایت و کپی لفت و قوانین حق تکثیر.

← پایبندی به کپی رایت نشان خردمندی است.

← انتشار ویدیوها و تصاویر در اینترنت و حقوق مردم.

← اینترنت عاقبت به تسخیر شیطان در خواهد آمد.

← ...

◄ بخش هنر و هنرمند :

← هنر چیست و هنرمند کیست؟

← کسی را می‌توان هنرمند دانست که فرزانه نیز باشد.

← یک هنرمند واقعی مردم را سرگرم نمی‌کند.

← حکایت زهر و شکر چیست؟

← ...

◄ بخش هرمنوتیک واژگان :

← چگونگی پیدایش اعداد 1 تا 10

← ریشه و معنی واژه آب و مشتقات آن.

← ریشه و معنی واژه آتش و مشتقات آن.

← ریشه و معنی واژه ارژنگ و مشتقات آن.

← در زبان بشر، آش به معنای زندگی است.

← ریشه و معنی واژه قلندر و وضعیت قلندران.

← ریشه و معنی واژه هخامنشی و مشتقات آن.

← ریشه نامهای گلابی، گوجه فرنگی، سیب زمینی.

← ریشه و معنی واژه‌ کشور.

← ریشه و معنی واژه‌ ترس، بیم، هراس، باک و پروا.

← ...

◄ بخش فارسی نویسی در وب :

← نوشتن صفحات وب با فونت دلخواه.

← تفاوت آدرس نسبی و آدرس مطلق در وب.

← چرا فونت تاهوما برای نوشتن صفحات وب مناسب تر است؟

← معایب و اشکالات فونت تاهوما.

← دانلود فونت تاهوما.

← خط و ارتباط آن با عقلانیت.

← چهل سالگی و مشکل پیر چشمی [در ارتباط با سایز فونت].

← دانلود فونت فارسی مخصوص کورل.

← فونتهای نوع serif و sans-serif چه تفاوتی دارند؟

← Web Safe Fonts یا فونت های امن در وب کدامند؟

◄ دیدگاه های بازدید کنندگان :

← فرق بین لهجه و زبان چیست؟

← بهتر نیست هر قومی به زبان محلی خودش درس بخواند؟

← جدل پیرامون سیستم زبان بشر ـ جرگه یکم.

← جدل پیرامون سیستم زبان بشر ـ جرگه دوم.

← جدل پیرامون سیستم زبان بشر ـ جرگه سوم.

← زبان کوردی با زبان فارسی چه نسبتی دارد؟

← معانی واژه های رایگان و راهگان.

← واژگان با پسوند مان، مثل یادمان، سازمان، به چه معنی هستند؟

← شما دارید وقت خودتان و دیگران را تلف می‌کنید.

← شما مزدوری هستید که قصد ترمیم چهره مذهب را دارید.

← ...

← ...


free hit counters
up